Ustawa odorowa i jej założenia

923

Ustawa o odorach to jeden z najważniejszych projektów środowiskowych w Polsce. Jej wprowadzenie jest konieczne, ze względu na liczbę skarg, które wpłynęły do organów inspekcji środowiskowej. W 2017 r. było ich ponad 1,5 tys. i stanowiły one aż 64% wszystkich skarg związanych z zanieczyszczeniami powietrza[1]. Skargi te dotyczyły głównie składowisk odpadów i garbarni, ale zdarzało się również, że ich przedmiotem były m.in. palarnie kawy lub zakłady, które produkowały słodycze. Chociaż w 2016 roku przygotowany został przez rząd kodeks dobrych praktyk przedsiębiorców, w którym jest mowa m.in. o stosowaniu biofiltracji, to nadal potrzebne są dodatkowe regulacje, które zminimalizują problem przykrych zapachów, z którymi spotyka się na co dzień chyba każdy z nas.

Przygotowanie do wdrożenia ustawy odorowej

Próby uregulowania problemów z zapachami były kilkukrotnie podejmowane przez Ministerstwo Środowiska na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat, jednak za każdym razem kończyły się one niepowodzeniem. W związku z tym, że pojawiały się liczne skargi osób z większych miejscowości, a także interpelacje poselskie i apele samorządów, Ministerstwo Środowiska przygotowało tzw. Kodeks przeciwdziałania uciążliwości zapachowej, a także listę substancji i związków chemicznych, które mogą wywoływać uciążliwość zapachową[2]. Okazało się jednak, że efekty były znikome. Wrócono zatem do pomysłu przygotowania ustawy odorowej. Jej projekt, po dokonaniu kilku zmian, został przekazany w czerwcu 2017 roku do GIOŚ (Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska), który powołał zespół wysokiej klasy specjalistów, wspierających prace nad aktem prawnym.

W zeszłym roku miały miejsce konsultacje dotyczące ustawy odorowej z przedstawicielami samorządów. Samorządowcy zgłosili m.in. potrzebę określenia w ustawie definicji uciążliwości odorowej, przez odwołanie się do konkretnych wartości progowych określonych substancji, wywołujących nieprzyjemne zapachy. Również, zdaniem samorządowców, potrzebne jest wprowadzenie procedur regulujących wydawanie decyzji o zatrzymaniu działalności, ze względu na zbyt wysoką emisję nieprzyjemnych zapachów, czy też zasad określających wyznaczanie terenów na „zapachowo” uciążliwą działalność (w czym miałyby pomóc m.in. miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego). Pomysłów w tym zakresie jest wiele, stąd też prace nad ustawą antyodorową się przedłużają.

Etapy wprowadzania ustawy odorowej

Ustawa odorowa ma być wprowadzana etapami. W pierwszym z nich będzie określona przede wszystkim bezpieczna odległość od zabudowań dla planowanych inwestycji, których działanie będzie związane z ryzykiem pojawienia się uciążliwych zapachów, natomiast w drugim – stworzone zostaną regulacje pozwalające na wprowadzenie oceny uciążliwości zapachowej obiektów już istniejących (z zastosowaniem różnych narzędzi, jak miernik jakości powietrza) oraz działań, dzięki którym możliwa będzie dezodoryzacja powietrza.

Polska pionierem w ustawach antyodorowych

Prace nad ustawą odorową przedłużają się nie tylko w związku z tym, że wymaga ona szeregu konsultacji społecznych. Jest to także związane z faktem, że Polska jest pionierem w zakresie wprowadzania odrębnej regulacji w tym zakresie. Okazuje się bowiem, że żadne z państw członkowskich Unii Europejskiej nie posiada w swoich przepisach osobnego aktu prawnego związanego z walką z tzw. odorami (takiego jak ustawa odorowa), stąd też Polska nie ma tutaj przykładu, na którym może się wzorować. Na odpowiedni akt prawny możemy więc poczekać znacznie dłużej.

DEFINICJE

Biofiltracja –  metoda oczyszczania z zanieczyszczeń organicznych różnego rodzaju gazów. Polega ona na przepuszczaniu ich (razem z zanieczyszczeniami) przez organiczne złoże stałe, uprzednio nawilżone i będące źródłem mikroorganizmów.

Dezodoryzacja – proces usuwania nieprzyjemnych zapachów.

 

[1] https://www.chemiaibiznes.com.pl/aktualnosc/walczyc-z-uciazliwoscia-zapachowa, Data dostępu: 26.02.2019 r.

[2] http://www.wodr.poznan.pl/baza-informacyjna/srodowisko/ochrona-srodowiska/ochrona-srodowiska-w-gospodarstwie-rolnym/item/7345-kodeks-przeciwdzialania-uciazliwosci-zapachowej, Data dostępu: 26.02.2019 r.

[3] https://www.agropolska.pl/produkcja-zwierzeca/inne/ustawa-odorowa-ma-byc-gotowa-w-przyszlym-roku,369.html ,Data dostępu:29.03.2019 r.